Toen Lieke net was overleden, ben ik veel gaan lezen. Boeken, tijdschriften en forums. Ik was op zoek naar een handleiding, want ineens was alles onzeker en onduidelijk en ik was op zoek naar houvast. Ik las heel veel over relaties die veranderen. Zowel tussen partners als in vriendschappen. Ik las ook dat veel mensen schreven dat het verlies van hun kind ook betekende dat er vriendschappen waren geëindigd.
Ik dacht eerst nog dat dit mij niet zou overkomen. Ik was ervan overtuigd dat ik mensen om mij heen had verzameld die er in goede tijden en in slechte tijden zouden zijn. Dat ik er altijd voor iedereen om mij heen was geweest in goede en slechte tijden, dus dat dit nu vast ook andersom zo zou zijn. Helaas bleek dit een naïeve gedachte.
Eerst probeerde ik het vooral te begrijpen, want ik was ook niet meer de persoon die ik was voordat mijn kind overleed. Daarom kon ik me wel indenken dat het misschien lastig was om met mij om te gaan. Ik probeerde begrip op te brengen voor de dingen die werden gezegd en gedaan en ik probeerde ook begrip te hebben voor de mensen die juist niets van zich lieten horen, of pas weken of maanden later.
Lang heb ik ook gedacht dat het aan mij lag en dat ík me moest aanpassen, dat ik mijn verdriet opzij moest zetten en dat ik me weer moest gaan gedragen zoals voor mijn verlies, dat ik er moest zijn voor anderen. Toen deze waas wat optrok, werd ik vooral boos. Waarom verwachtten mensen dingen van mij, terwijl ik in de allerdiepste put ben gegooid waar ik ooit in heb gezeten? Soms lijkt het alsof mensen me niet uit de put wilden helpen, maar vooral boven de put stonden te oordelen over hoe ik omging met mijn verdriet.
En natuurlijk, ik zal echt niet de leukste persoon zijn geweest. Ik zal vast dingen gezegd en gedaan hebben die voor mensen om mij heen niet fijn waren. Maar mensen die hiervoor geen begrip konden opbrengen, daar wil ik ook geen energie meer in stoppen nu het langzaamaan weer iets beter met me gaat.
Ook begrijp ik nu steeds meer over mezelf en mijn verdriet. En ik besef dat ik nooit meer de persoon word die ik was vóór het verlies van Lieke. Misschien dat daarom ook relaties veranderen: omdat ik als persoon nooit meer hetzelfde zal zijn. Dat er zoveel in mij is gebroken dat niet meer heel zal worden, en dat dit zorgt voor onbegrip.
Tegelijkertijd heeft het ook inzicht gegeven in de mensen die dus wél zijn gebleven, en die ook al mijn gebroken stukken accepteren. Mensen die wél naast me gingen zitten tijdens mijn verdriet en er niet over oordelen. Die accepteren dat zo’n heftige gebeurtenis je als mens verandert. En juist die mensen zien dat ik nog begripvoller en empathischer kan zijn dan ik al was voor het verlies van Lieke. Omdat dit de mensen zijn waarvoor ik door het vuur zou gaan.
En toch, soms doet het pijn. Dat je in het diepste verlies dat je ooit zult meemaken voor je gevoel ook nog wat messen in je rug krijgt. Dat mensen oordelen over hoe je met dingen omgaat die ze zelf nog nooit hebben meegemaakt. En dat relaties veranderen of zelfs eindigen, omdat mensen niet voorbij hun eigen gevoel kunnen stappen om zich in te leven in wat je doormaakt. De situatie lijkt te filteren wie blijft, ook als het even helemaal niet meer leuk is om in je buurt te zijn. Soms heel erg pijnlijk, maar ook fijn dat het ruimte maakt voor mensen die wél in je leven horen.
En daarom ben ik ontzettend dankbaar voor mijn man, familie én vrienden die er nog zijn. Voor jullie zou ik bergen verzetten.
Over Anja
Anja (1994) is getrouwd met Marc. In 2024 werden ze voor het eerst trotse ouders van Lieke* maar door zuurstoftekort rondom de geboorte, veroorzaakt door een ontsteking in de navelstreng, moesten ze na een dag afscheid nemen. In 2025 is dochter Veerle geboren. Samen met hond Ziva wonen ze in Rijssen.